{"id":3614,"date":"2012-03-02T03:09:44","date_gmt":"2012-03-02T01:09:44","guid":{"rendered":"http:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/?p=3614"},"modified":"2018-09-19T16:00:33","modified_gmt":"2018-09-19T14:00:33","slug":"psikolojiyi-kim-buldu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/?p=3614","title":{"rendered":"Psikolojiyi kim buldu"},"content":{"rendered":"<p>Psikoloji, davran\u0131\u015flar\u0131n temelindeki i\u00e7 ve d\u0131\u015f uyar\u0131lar\u0131n organizma \u00fczerinde meydana getirdi\u011fi tepkileri ve davran\u0131\u015flar\u0131n niteli\u011fini ele alan bilim dal\u0131d\u0131r.\u00a0 Psikolojinin ana hedefi, davran\u0131\u015flar\u0131n ve beyinsel faaliyetlerin anla\u015f\u0131lmas\u0131nda hareketlerin, d\u00fc\u015f\u00fcncelerin, hislerin tam olarak tarif edilmesi, biyolojik ve sosyal bir varl\u0131k olan insana ait de\u011fi\u015fkenlerin incelenmesidir. Bu sebepten, psikolojinin fizyoloji, antropoloji, sosyoloji ilimleriyle yak\u0131ndan ili\u015fkisi vard\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130lk psikoloji kitab\u0131, Aristo\u2019nun &#8220;Ruh Konusunda&#8221; adl\u0131 eseridir. Aristo ve di\u011fer Yunanl\u0131 felsefeciler, ruhu bedenden \u00fcst\u00fcn bir varl\u0131k olarak kabul etmi\u015flerdir. \u00c7o\u011fu, ruhu ak\u0131l olarak nitelemi\u015ftir. Felsefecilerin ruhun varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul etmeleri, esasen dini kitaplardan ald\u0131klar\u0131 temele dayanmaktayd\u0131.<\/p>\n<p>On yedinci as\u0131rda Descartes, ruh ile bedeni birlikte m\u00fctalaa etmi\u015ftir. Hem ruhun bedeni, hem de bedenin ruhu etkileyece\u011fini savunmu\u015ftur. On dokuzuncu as\u0131rda Alman Psikolo\u011fu Johannes M\u00fcller ve Gustav Theodor Fechner, tecr\u00fcbe metodlar\u0131 ile insan sinir sisteminin uyar\u0131 ve reaksiyonlar\u0131n\u0131 g\u00fcndeme getirdiler. Psikolojide ileri at\u0131lm\u0131\u015f en b\u00fcy\u00fck ad\u0131m olarak nitelenen, 1879 senesinde\u00a0 Wilhelm Wundt\u2019un uygulamaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131, i\u00e7e bak\u0131\u015f laboratuvar metodlar\u0131 ile veri tespiti de yine ak\u0131l seviyesinde kald\u0131. Wundt ayn\u0131 zamanda psikolojik konular\u0131, sosyoloji ve antropolojiyle geni\u015fletti. Halk psikolojisi (V\u00f6lkerpsychologie) kitab\u0131nda insanlar\u0131n lisan, sanat, adetler, kanunlar, y\u00f6n\u00fcnden zaman i\u00e7erisinde de\u011fi\u015fimini dile getirdi. Yirminci y\u00fczy\u0131lda, Amerikal\u0131 Psikolog John B. Watson, psikolojiye, davran\u0131\u015flar kavram\u0131n\u0131 getirdi.<\/p>\n<p>Modern Amerikan Psikolojisinde organizman\u0131n, \u00e7evreyle m\u00fcnasebete girmesini incelemeyi, ara\u015ft\u0131rman\u0131n temeli olarak ele almaktad\u0131r. Rus psikologlar\u0131n\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 da ayn\u0131 y\u00f6nde olmu\u015ftur. Yine bu y\u00fczy\u0131lda Gestalt Psikolojisi olarak bilinen \u201cAlman bi\u00e7imci Psikolojisi\u201d geli\u015fmi\u015ftir. Bu psikolojide yaln\u0131zca his organlar\u0131 ile tek tek idrak de\u011fil, ayn\u0131 zamanda birka\u00e7 idrakin birle\u015fmesi dikkate al\u0131narak davran\u0131\u015flara bir anlam verilebilece\u011fi savunulmu\u015ftur. Gestalt Psikolojisinin ba\u015fta gelen \u015fahsiyetleri Max Wertheimer, Wolfgang Kohler ve Kurt Koffke (Kafka)dir. Amerikan Davran\u0131\u015f Psikolojisinde uyar\u0131c\u0131ya ki\u015finin g\u00f6sterdi\u011fi pasif tepki incelenirken, Gestalt Psikolojisinde aktif tepki incelenir.<\/p>\n<p>Yirminci y\u00fczy\u0131lda me\u015fhur olan psikoanalizin kurucusu Sigmund Freud\u2019dur. Psikanalizde klinik inceleme esas al\u0131n\u0131r. Freud insan davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n k\u00f6keninde seks, gazaplanma gibi temel biyolojik uyar\u0131lara yer verir. Bu uyar\u0131lar da i\u00e7g\u00fcd\u00fc olarak tarif edilen, kendili\u011finden meydana gelen hareketlerle y\u00f6nlendirilir. Psikanalitik teoriye g\u00f6re ki\u015filik; \u201cid\u201d denilen, hayvanlarda da bulunan ve \u015fartlar ne olursa olsun hemen tatmin olmay\u0131 isteyen i\u00e7g\u00fcd\u00fcler k\u0131sm\u0131; s\u00fcperego denilen moral ve inan\u00e7 k\u0131sm\u0131 ve bunlar\u0131n \u00e7at\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 azaltan ego k\u0131s\u0131mlar\u0131ndan olu\u015fan bir sistemdir.<\/p>\n<p>Kurt Lewin, Alman bi\u00e7imci (Gestalt) ve Amerikan davran\u0131\u015f\u00e7\u0131 psikolojileri, psikanalizle birlikte ele alm\u0131\u015ft\u0131r. Psikoloji konusunda yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalara dikkat edilirse yaln\u0131z <a href=\"http:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/aristo-kimdir\/\">Aristo<\/a> ruhun varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul etmi\u015f, di\u011fer psikologlar insan v\u00fccudunu hayvan v\u00fccudu gibi kabul etmek yoluyla, sinir sistemleri, idrak, i\u00e7g\u00fcd\u00fc hareketlerinden giderek davran\u0131\u015flara mana vermeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015flard\u0131r. Descartes, ruhun bedenle ilgisi oldu\u011funu kabul etmekle ger\u00e7e\u011fe biraz yakla\u015f\u0131r gibi olmu\u015fsa da, skolastik d\u00fc\u015f\u00fcnceleri ak\u0131l y\u00fcr\u00fctmesini sapt\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Psikoloji, davran\u0131\u015flar\u0131n temelindeki i\u00e7 ve d\u0131\u015f uyar\u0131lar\u0131n organizma \u00fczerinde meydana getirdi\u011fi tepkileri ve davran\u0131\u015flar\u0131n niteli\u011fini ele alan bilim dal\u0131d\u0131r.\u00a0 Psikolojinin ana hedefi, davran\u0131\u015flar\u0131n ve beyinsel faaliyetlerin anla\u015f\u0131lmas\u0131nda hareketlerin, d\u00fc\u015f\u00fcncelerin, hislerin&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[22],"tags":[1700,937,1702,1701,1704,1707,1709,1705,1699,1708,1703,1706],"class_list":["post-3614","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-toplum","tag-aristo","tag-descartes","tag-gustav-theodor-fechner","tag-johannes-muller","tag-john-b-watson","tag-kurt-koffke","tag-kurt-lewin","tag-max-wertheimer","tag-psikoloji","tag-sigmund-freud","tag-wilhelm-wundt","tag-wolfgang-kohler"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3614"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3614"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3614\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11808,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3614\/revisions\/11808"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3614"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3614"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3614"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}