Sezyum alkali metaller grubundan bir element. Cs sembol\u00fcyle\u00a0g\u00f6sterilir. \u0130lk def\u00e2 1860 y\u0131l\u0131nda Drukheim M\u00e2den Sular\u0131nda Bunsen ve Kirchhoff taraf\u0131ndan\u00a0spektroskopik yolla bulunmu\u015ftur.<\/p>\n
Bulunu\u015fu: Sezyum en bol olarak polusit mineralinde bulunur. Bu mineraldeki nispeti % 28\u2019e kadar
\nvar\u0131r. Bulundu\u011fu belli ba\u015fl\u0131 \u00fclkeler Kanada, \u0130svi\u00e7re ve Rusya\u2019d\u0131r. B\u00e2z\u0131 Afrika \u00fclkelerinde de bulunur.
\nD\u00fcny\u00e2n\u0131n en zengin sezyum kayna\u011f\u0131 Manitoba\u2019daki Berni\u00e7 G\u00f6l\u00fc olup, burada bulunan 300.000 ton
\nkadar polusitin yakla\u015f\u0131k % 20\u2019si sezyumdur. Sezyumun daha d\u00fc\u015f\u00fck nispetlerde bulundu\u011fu iki \u00f6nemli
\nmineral de karnalit ve lepidolittir.<\/p>\n
\u00d6zellikleri: G\u00fcm\u00fc\u015f beyazl\u0131\u011f\u0131nda yumu\u015fak bir metaldir. Erime noktas\u0131 28,5\u00b0C, kaynama noktas\u0131
\n670\u00b0C, yo\u011funlu\u011fu 1,90 g\/cm3, atom numaras\u0131 55, atom a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 132,91\u2019dir. Elektron da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 [Xe] 6S1
\nolup, bile\u015fiklerinde 1+ de\u011ferli\u011fini al\u0131r. Atom a\u011f\u0131rl\u0131klar\u0131 123Cs\u2019ten 144Cs\u2019e kadar olan 22 izotopu
\nbilinmektedir.<\/p>\n
Sezyum \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck iyonla\u015fma potansiyeliyle en elektropozitif elementtir. So\u011fuk su ile patlama \u015feklinde
\nreaksiyon verir. Su ile reaksiyonundan meydana gelen sezyumhidroksit (CsOH) cama bile etki
\nedebilen en kuvvetli bazd\u0131r.\u00a0Sezyum, oksijene kar\u015f\u0131 \u00e7ok hassas olup, oda s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131nda dahi havada yanarak turuncu renkli sezyum\u00a0oksid (Cs2O) meydana getirir.<\/p>\n
Elde edili\u015fi: Kimy\u00e2sal yoldan sezyum elde edilmesinde en k\u0131ymetli metod, sezyum \u015fap\u0131n\u0131n
\nkalsinasyonu ile meydana gelen CsAl O2\u2019nin magnezyum ile indirgenmesidir. End\u00fcstride polusit
\nmineralinden bir s\u00fcr\u00fc i\u015flemle sezyum, sezyumklor\u00fcr bile\u015fi\u011fi h\u00e2line getirilir. Sonra bu bile\u015fik kalsiyum
\nve lityum gibi indirgen bir metalle vakum f\u0131r\u0131n\u0131nda \u0131s\u0131t\u0131l\u0131r. Ayr\u0131lan sezyum sonraki bir vakum
\ndestilasyonu ile % 99,9\u2019luk bir safl\u0131\u011fa getirilir. Bundan ba\u015fka eritilmi\u015f siyan\u00fcrlerin elektroliziyle de metalik sezyum elde edilir.<\/p>\n
Kullan\u0131l\u0131\u015f\u0131: Y\u00fcksek elektropozitif \u00f6zelli\u011fi sebebiyle vakum t\u00fcplerinde, oksijen, su ve ba\u015fka b\u00e2z\u0131
\nmaddelerin giderilmesinde kullan\u0131l\u0131r. Kez\u00e2 b\u00e2z\u0131 fotoelektrik radyo t\u00fcplerinde fotosel olarak, b\u00e2z\u0131
\norganik bile\u015fiklerin hidrojenlenmelerinde kataliz\u00f6r olarak kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Sezyum terom-iyonik ak\u0131m jenerat\u00f6rlerinde \u0131s\u0131 enerjisini elektrik enerjisine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmede kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131
\ngibi atom saatleri yap\u0131m\u0131nda da kullan\u0131l\u0131r. Bu saatler 300 y\u0131lda 5 saniye kadar hata yaparlar.
\nSezyumun \u00f6nemli bir kullanma sahas\u0131 da uzay roketlerinin motorlar\u0131 i\u00e7in bir yak\u0131t olarak
\nkullan\u0131lmas\u0131d\u0131r. Bu maksatla sezyum buharlar\u0131 iyonla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r. Meydana gelen iyonlar bir elektriki alanda
\nh\u0131zland\u0131r\u0131ld\u0131klar\u0131nda itme g\u00fcc\u00fc kazan\u0131rlar. Bu tarzla di\u011fer yak\u0131tlardan 140 misli fazla g\u00fc\u00e7 elde edilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Sezyum alkali metaller grubundan bir element. Cs sembol\u00fcyle\u00a0g\u00f6sterilir. \u0130lk def\u00e2 1860 y\u0131l\u0131nda Drukheim M\u00e2den Sular\u0131nda Bunsen ve Kirchhoff taraf\u0131ndan\u00a0spektroskopik yolla bulunmu\u015ftur. Bulunu\u015fu: Sezyum en bol olarak polusit mineralinde bulunur. Bu…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[92],"tags":[2228],"class_list":["post-3725","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bilim","tag-sezyum"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3725"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3725"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3725\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6557,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3725\/revisions\/6557"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3725"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3725"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3725"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}