\u00d6zel m\u00fclkiyeti reddeden, kollektif m\u00fclkiyeti tercih eden, liberalizmin ki\u015fiye \u00f6nem veren yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 kabul etmeyen ve genel olarak iktis\u00e2d\u00ee taraf\u0131\u00a0a\u011f\u0131r basan bir sistem. Es\u00e2sen sosyalizm, kapitalizme bir antitez olarak geli\u015fmi\u015ftir. Sosyalizmi t\u00e2rihin ilk\u00a0\u00e7a\u011flar\u0131na kadar g\u00f6t\u00fcrmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ferdiyet\u00e7ili\u011fi reddeden Yunanl\u0131 filozof Efl\u00e2tun (Bkz. Efl\u00e2tun) bir\u00a0t\u00fcr aristokratik sosyalizmi savunmu\u015ftur. Bunun sosyalizmi toplumun belirli bir kesimini\u00a0ilgilendirmektedir. Bu bak\u0131mdan toplumun tam\u00e2m\u0131na yay\u0131lma e\u011filimi g\u00f6stermemi\u015ftir.<\/p>\n
On dokuzuncu y\u00fczy\u0131la gelindi\u011finde sosyalizmin; \u00fctopik (hayalci), demokrasiyle b\u00fct\u00fcnle\u015fen ve ilm\u00ee bir
\nkarekter verilmek istenen tiplerinin ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. \u00dctopik sosyalizm, Fransa ve
\n\u0130ngiltere\u2019de geli\u015fme imk\u00e2n\u0131 bulmu\u015ftur. Bu ak\u0131m\u0131n ileri gelenleri Saint-Simon, Charles Fourier gibi
\nd\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrlerdir. \u00dctopik sosyalistlere g\u00f6re, \u00f6zel m\u00fclkiyet, para ve rek\u00e2bet gibi kapitalizme has
\nm\u00fcesseseler insanlar\u0131n, insanlar taraf\u0131ndan s\u00f6m\u00fcr\u00fclmesini sa\u011flarlar. Bu sebeble, bunlar\u0131n kald\u0131r\u0131larak,
\nyerlerine s\u00f6m\u00fcrmeye imk\u00e2n tan\u0131mayan m\u00fcesseselerin kurulmas\u0131 l\u00e2z\u0131md\u0131r.<\/p>\n
Sosyalizm zamanla demokrasi rejimlerinin \u00f6nemli bir alternatifi \u015feklinde takdim edilerek bu rejimle
\nid\u00e2re edilen \u00fclkelerde de kuvvetlenme yolunu se\u00e7mi\u015ftir. Bilhassa Avrupa \u00fclkelerinde, \u00e7e\u015fitli siy\u00e2s\u00ee
\npartiler v\u00e2s\u0131tas\u0131yla sosyalizm mevcut rejimin i\u00e7inde geli\u015fme imk\u00e2nlar\u0131 aramaktad\u0131r. Sosyalizm as\u0131l nih\u00e2\u00ee
\n\u015feklini Karl Marx\u2019\u0131n bilimsel sosyalizmi ile alm\u0131\u015ft\u0131r. Bilimsel sosyalizm, marksizm olarak da if\u00e2de
\nedilmektedir.<\/p>\n
Sosyalist iktisat\u00e7\u0131lara g\u00f6re kapitalizm, artan serm\u00e2ye birikimi ve artan temerk\u00fcz k\u00e2nunlar\u0131na t\u00e2bidir.
\nSerm\u00e2yenin giderek belli ellerde toplanmas\u0131, serm\u00e2yedar ile i\u015f\u00e7i aras\u0131ndaki s\u0131n\u0131f farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 artt\u0131racak,
\ni\u015f\u00e7iler, hayat standartlar\u0131n\u0131n gittik\u00e7e k\u00f6t\u00fcle\u015fmesi ve i\u015fsizli\u011fin artmas\u0131 \u00fczerine, toplum d\u00fczeninin
\nde\u011fi\u015fmesi i\u00e7in k\u00f6kl\u00fc hareketlere giri\u015feceklerdir. Serm\u00e2yedarlar\u0131n gitgide serm\u00e2ye yo\u011fun yat\u0131r\u0131mlar\u0131na
\ngitmeleri, makina kullan\u0131mlar\u0131n\u0131 artt\u0131rmalar\u0131, yedek i\u015fsizler ordusunun artmas\u0131na sebebiyet verecektir.
\nSerm\u00e2yedarlar\u0131n g\u00fc\u00e7lenmesi, i\u015f\u00e7ilerden sa\u011flad\u0131klar\u0131 art\u0131k de\u011ferle olmaktad\u0131r. Serm\u00e2yedar \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131
\ni\u015f\u00e7iye hakk\u0131 olan b\u00fct\u00fcn de\u011ferleri vermemekte bir bak\u0131ma onun \u00fczerinden kazan\u00e7 sa\u011flamaktad\u0131r.
\nSosyalizmin nih\u00e2\u00ee safhas\u0131nda, b\u00fct\u00fcn \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131 m\u00fclkiyeti toplumun olacak ve herkes \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131
\nkar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda \u00fcretilen \u00fcr\u00fcnlerden pay alabilecektir. Bu safha, mutlak kom\u00fcnizm olarak
\nadland\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Sistem, giderek devletin de ortadan kalkaca\u011f\u0131 bir ekonomik ve sosyal d\u00fczene
\ndo\u011fru gitmeyi hedefler.<\/p>\n
Sosyalizm, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde \u00e7al\u0131\u015fan kesimlerin daha iyi hayat \u015fartlar\u0131na kavu\u015fmas\u0131 i\u00e7in gayret g\u00f6steren,
\ntoplumun m\u00e2nev\u00ee de\u011ferlerini k\u00fc\u00e7\u00fcmseyen ve insan\u0131n madde olarak bir de\u011feri oldu\u011funu, bundan ba\u015fka
\nbir de\u011fer ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131n\u0131 savunan bir ekonomik sistem olmaktad\u0131r. \u0130kinci D\u00fcny\u00e2 Sava\u015f\u0131 sonunda, Do\u011fu
\nAvrupa \u00dclkeleri, Rusya\u2019n\u0131n zorlamas\u0131yla bu ekonomik sisteme ge\u00e7mi\u015flerdir. B\u00e2z\u0131 az geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde
\nise Rusya\u2019n\u0131n veya Rus menfaatleri i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fan b\u00e2z\u0131 \u00fclkelerin sinsi propagandalar\u0131 ve i\u015fg\u00e2lleriyle
\nsosyalizm, tatbik sahas\u0131 bulmu\u015ftur. Sosyalizm uyguland\u0131\u011f\u0131 b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerde insanlara daha iyi hayat
\n\u015fartlar\u0131 sa\u011flayamam\u0131\u015ft\u0131r. Yukar\u0131da if\u00e2de edilen g\u00f6r\u00fc\u015fler, s\u00e2dece birer fantazi olarak kullan\u0131lmakta,
\npropaganda v\u00e2s\u0131tas\u0131 olmaktad\u0131r.<\/p>\n
Sosyalizm, Avrupa\u2019n\u0131n demokrasiyle id\u00e2re edilen \u00fclkelerinde sistemin bir par\u00e7as\u0131 olarak varl\u0131k
\ng\u00f6stermek durumundad\u0131r. Fakat bu \u00fclkelerin kuvvetli sosyo-ekonomik yap\u0131lar\u0131, sosyalizmi fikir
\ntemelinden hayli uzakla\u015ft\u0131rmaktad\u0131r. Sonu\u00e7ta, sosyalizm yeni k\u0131l\u0131klarla, mesel\u00e2 Euro-sosyalizm gibi
\nisimlerle bu \u00fclkelerde tesirli olmak istemekte ise de, ba\u015far\u0131l\u0131 olamamaktad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u00d6zel m\u00fclkiyeti reddeden, kollektif m\u00fclkiyeti tercih eden, liberalizmin ki\u015fiye \u00f6nem veren yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131 kabul etmeyen ve genel olarak iktis\u00e2d\u00ee taraf\u0131\u00a0a\u011f\u0131r basan bir sistem. Es\u00e2sen sosyalizm, kapitalizme bir antitez olarak geli\u015fmi\u015ftir. Sosyalizmi…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[22],"tags":[2101],"class_list":["post-3759","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-toplum","tag-sosyalizm"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3759"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3759"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3759\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7672,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3759\/revisions\/7672"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3759"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3759"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3759"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}