{"id":4541,"date":"2015-03-19T01:42:45","date_gmt":"2015-03-18T23:42:45","guid":{"rendered":"http:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/?p=4541"},"modified":"2018-03-05T21:49:35","modified_gmt":"2018-03-05T19:49:35","slug":"cizmeyi-kim-buldu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/?p=4541","title":{"rendered":"\u00c7izmeyi kim buldu"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u00c7izmeyi kim buldu, \u00c7izmeyi kim icat etti.<\/strong> Eski M\u0131s\u0131r ve S\u00fcmer askerleri \u00e7\u0131plak ayak sava\u015f\u0131rken Asur ve Hitit askerleri \u00e7izme giyiyordu ve Hitit metinlerinde tar\u0131m tanr\u0131s\u0131 Telipinu i\u00e7in, \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k belirtmek \u00fczere kullan\u0131lan sa\u011f \u00e7izmesini sola giyinmek deyimi \u00e7izmenin sa\u011f\u0131 ve solunun oldu\u011funu da g\u00f6sterir. \u00c7izmeyi ilk giyenler g\u00f6\u00e7ebe halklard\u0131r. Avrupa&#8217;da \u00e7izme \u00fcretimi ve modalar\u0131 1800&#8217;lerde \u00e7a\u011fda\u015f ordularla geli\u015fti.<\/p>\n<p>II. Mahmud Yeni\u00e7eri Oca\u011f\u0131&#8217;n\u0131 kald\u0131r\u0131p yeni ordu kurarken, kara ordusu i\u00e7in postal, s\u00fcvari i\u00e7in \u00e7izme giyilmesini benimsedi.<\/p>\n<p>\u00c7izme s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc Macar, Romen, Bulgar, S\u0131rp dilleriyle birlikte Arap\u00e7a (M\u0131s\u0131r&#8217;da &#8220;gazma&#8221;) ve Fars\u00e7aya da ge\u00e7mi\u015ftir. Orta Asya T\u00fcrk dillerinde \u00e7izmenin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 Anadolu&#8217;da dar bir b\u00f6lgede de kullan\u0131m\u0131 s\u00fcren &#8220;edik&#8221;tir; \u00e7izme Anadolulu bir s\u00f6zc\u00fckt\u00fcr. Yine \u00e7izme anlam\u0131nda kullan\u0131lan &#8220;\u00e7ekme&#8221; de &#8220;\u00e7ekme edik&#8221;ten gelmedir.<\/p>\n<p>Bot s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn k\u00f6keni tart\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r; Ge\u00e7 Latince botta, Germen dilinde &#8220;butt&#8221; (de\u011fnek), Frans\u0131zca &#8220;pied&#8221; (bot, sopa, ayak) s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fcnden t\u00fcretildi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen &#8220;botte&#8221;, \u0130spanyolca &#8220;bota&#8221;, eski \u0130ngilizce bote&#8221; ve Almanca &#8220;Boot&#8221; bi\u00e7imleriyle Avrupa da yayg\u0131nd\u0131r.<\/p>\n<p>K\u0131\u015fl\u0131k\u00a0ayakkab\u0131 yerine \u00f6nce \u015fehirlerde gen\u00e7ler aras\u0131nda yayg\u0131nla\u015fm\u0131\u015f olan bot T\u00fcrkiye&#8217;ye ilk kez kad\u0131n ayakkab\u0131s\u0131 olarak gelmi\u015ftir. Kad\u0131nlar eskiden kundura giyerken, alafranga \u00e7ar\u015fafla birlikte uzun, yar\u0131m kon\u00e7lu botlar yayg\u0131nla\u015ft\u0131. Botun yerini iskarpinin almas\u0131 1909-14 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda, Me\u015frutiyet&#8217;in \u00f6zg\u00fcrle\u015ftirici havas\u0131nda oldu.<\/p>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fczde \u00e7izmeyi genelde kad\u0131nlar giymektedir. Erkeklerin \u00e7izme giymesi 1990 l\u0131 y\u0131llarda moda olmu\u015fken \u015fu anda sadece i\u015f ama\u00e7l\u0131 veya hobi ama\u00e7l\u0131 olmaktad\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c7izmeyi kim buldu, \u00c7izmeyi kim icat etti. Eski M\u0131s\u0131r ve S\u00fcmer askerleri \u00e7\u0131plak ayak sava\u015f\u0131rken Asur ve Hitit askerleri \u00e7izme giyiyordu ve Hitit metinlerinde tar\u0131m tanr\u0131s\u0131 Telipinu i\u00e7in, \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k belirtmek&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[16],"tags":[1860,1859],"class_list":["post-4541","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-moda","tag-bot","tag-cizme"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4541"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4541"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4541\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10975,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4541\/revisions\/10975"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4541"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4541"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4541"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}