Tavla (\u0130talyanca tavola: \u201ctahta\u201d), at\u0131lan iki zara g\u00f6re, bir tahta ya da masa \u00fcst\u00fcnde pullar\u0131n hareket ettirilmesiyle oynanan bir oyun. Tavlada kazanmak, \u015fans ve ustal\u0131k \u00f6\u011felerinin dengeli bi\u00e7imde bir araya gelmesine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Oyun 1970\u2019lerde b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada yayg\u0131nla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
Tavlan\u0131n geli\u015ftirildi\u011fi oyunlar\u0131n ge\u00e7mi\u015fi\u00a0M.\u00d6. 3000\u2019lere de\u011fin iner. Eski Romal\u0131lar modem tavlan\u0131n hemen hemen ayn\u0131s\u0131 olan Ludus Duodecim Scriptorum (On \u0130ki \u00c7izgili Oyun) ad\u0131nda bir oyun oynarlard\u0131. Bu oyun Do\u011fu Akdeniz \u00fclkelerinde h\u00e2l\u00e2 yayg\u0131n olarak oynan\u0131r.<\/p>\n
Tavla iki ki\u015filik bir oyundur. Oyun tahtas\u0131 her biri alt\u0131\u015far haneye b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015f d\u00f6rt b\u00f6lmeden olu\u015fur. E\u015fik denen dikey bir hat tahtay\u0131 ikiye b\u00f6lerek \u201ci\u00e7\u201d ve \u201cd\u0131\u015f\u201d b\u00f6lgeleri birbirinden ay\u0131r\u0131r. Oyuncular\u0131n farkl\u0131 renklerde 15\u2019er pulu vard\u0131r. Oyuna ba\u015flarken pullar belli bir d\u00fczene g\u00f6re hanelere dizilir. Oyuncular pullar\u0131n\u0131 birbirine kar\u015f\u0131t y\u00f6nlerde hareket ettirerek kendi (i\u00e7) b\u00f6lgelerinde toplamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. Pullar\u0131n ka\u00e7 hane ilerleyece\u011fini at\u0131lan zarlar belirler. Zarlardaki say\u0131lar ayr\u0131 ayr\u0131 iki pulla oynanabilece\u011fi gibi, tek bir pulla da oynanabilir. Zarlar\u0131n \u00e7ift gelmesi (iki zarda da say\u0131lar\u0131n ayn\u0131 olmas\u0131) durumunda bu say\u0131lar ikiye katlan\u0131r; \u00f6rne\u011fin, her iki zar da 6 geldi\u011finde bu d\u00f6rt kere 6 say\u0131l\u0131r ve bir pulun toplam 24 hane birden atlayabilmesini sa\u011flar.<\/p>\n
Ayn\u0131 renkteki iki ya da daha fazla say\u0131da pulun yerle\u015fti\u011fi bir hane o oyuncunun \u201ckap\u0131s\u0131\u201d say\u0131l\u0131r ve rakip oyuncu taraf\u0131ndan kullan\u0131lamaz. E\u011fer hanede tek bir pul varsa buna \u201ca\u00e7\u0131k\u201d denir ve buradaki pul o haneye gelen rakip bir pul taraf\u0131ndan \u201ck\u0131r\u0131labilir\u201d.<\/p>\n
K\u0131r\u0131lan pul bulundu\u011fu haneden al\u0131narak e\u015fi\u011fin \u00fcst\u00fcne konur; bu pul yeniden oyuna sokulana de\u011fin oyuncu \u00f6b\u00fcr pullar\u0131n\u0131 hareket ettiremez. Pulun yeniden oyuna girebilmesi i\u00e7in oyuncunun att\u0131\u011f\u0131 zarlardan en az biriyle rakibinin i\u00e7 b\u00f6lgesindeki a\u00e7\u0131k bir haneyi bulmas\u0131 gerekir.<\/p>\n
B\u00fct\u00fcn pullar\u0131n\u0131 kendi b\u00f6lgesine sokan oyuncu pullar\u0131n\u0131 \u201calmaya\u201d, yani onlar\u0131 zar\u0131n geli\u015fine g\u00f6re tahtan\u0131n d\u0131\u015f\u0131na ta\u015f\u0131maya ba\u015flar. Pullar\u0131n\u0131 ilk toplayan oyuncu oyunu kazanm\u0131\u015f olur. Rakip oyuncu o s\u0131rada en az bir pul alm\u0131\u015fsa kazanan tarafa bir say\u0131 yaz\u0131l\u0131r. Ama hi\u00e7 pul alamayarak \u201cmars\u201d olmu\u015fsa, iki say\u0131 verir. Tavla partileri genellikle oyunculardan birinin be\u015f oyun kazanmas\u0131yla sona erer.<\/p>\n
T\u00fcrkiye\u2019de tavlada kullan\u0131lan say\u0131 dili Fars\u00e7ad\u0131r. Zarlar birden ba\u015flayarak yek, d\u00fc, se, cihar, pen\u00e7 ve \u015fe\u015f diye say\u0131l\u0131r. \u00c7ift zarlara ise s\u0131ras\u0131yla hepyek, d\u00fcbara, d\u00fcse, d\u00f6rtcihar. d\u00fcbe\u015f ve d\u00fc\u015fe\u015f denir.<\/p>\n
Bazen iki ya da \u00fc\u00e7 \u00e7iftin kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 yan yana oturmas\u0131yla e\u015fli tavla da oynan\u0131r. Bu durumda \u00e7iftlerden yaln\u0131z biri zar atar; gelen say\u0131lar \u00f6b\u00fcr e\u015fler i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. Say\u0131lar ayn\u0131 olmakla birlikte her e\u015f pullar\u0131n\u0131 kendine g\u00f6re y\u00fcr\u00fct\u00fcr. Bu nedenle e\u015flerden biri kazan\u0131rken, \u00f6b\u00fcr\u00fc kaybedebilir.<\/p>\n
Tavlan\u0131n yayg\u0131n olarak oynanan t\u00fcrleri g\u00fclbahar (hepyek), hapis ve k\u0131z tavlas\u0131d\u0131r.<\/p>\n
G\u00fclbaharda pullar kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 \u00e7apraz b\u00f6lmelere dizilir ve kap\u0131lar tek pulla al\u0131n\u0131r. G\u00fclbahar\u0131n d\u00fcz tavladan en \u00f6nemli fark\u0131 \u015fudur: \u00c7ift atan oyuncu, bu \u00e7ift say\u0131 ya da \u00fczerindeki \u00e7ift say\u0131lardan birini oynayabilir; ayr\u0131ca bir oyuncu att\u0131\u011f\u0131 zar\u0131 oynayamazsa rakibi onun yerine bunu de\u011ferlendirebilir. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k bir oyuncu kendi oyununu t\u0131kayarak rakibini kalan oyunlar\u0131 oynamak zorunda b\u0131rakabilir.<\/p>\n
Hapiste pullar rakip alan\u0131n sa\u011f k\u00f6\u015fesine dizilir. Pul k\u0131rmak yoktur. Tek pul \u00fcst\u00fcne rakibin pulu gelirse o pul hapis olur ve \u00fcst\u00fcndeki pul kalkana de\u011fin oynat\u0131lamaz. Hapis pulu kalan oyuncu pullar\u0131n\u0131 toplamaya ge\u00e7emez.<\/p>\n
K\u0131z tavlas\u0131nda oyuncular \u00f6nlerindeki ilk \u00fc\u00e7 haneye \u00fcst \u00fcste \u00fc\u00e7er, sonraki \u00fc\u00e7 haneye de \u00fcst \u00fcste iki\u015fer pul dizerler. \u00d6nce at\u0131lan zarlara g\u00f6re pullar a\u015fa\u011f\u0131ya indirilir, sonra da toplan\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Tavla (\u0130talyanca tavola: \u201ctahta\u201d), at\u0131lan iki zara g\u00f6re, bir tahta ya da masa \u00fcst\u00fcnde pullar\u0131n hareket ettirilmesiyle oynanan bir oyun. Tavlada kazanmak, \u015fans ve ustal\u0131k \u00f6\u011felerinin dengeli bi\u00e7imde bir araya…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":10149,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[1296],"class_list":["post-8136","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-eglence","tag-tavla"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8136"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=8136"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8136\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8137,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/8136\/revisions\/8137"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/10149"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=8136"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=8136"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ilkkimbuldu.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=8136"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}